Chyba wszyscy potrafimy zanucić co najmniej pierwsze słowa piosenki grupy Pink Floyd ze słynnego albumu „The Wall”, rozpoczynającej się od słów we don’t need no education (dosłownie: nie potrzebujemy żadnej edukacji), czyli drugiej części utworu „Another Brick In The Wall”. Klasyka.
Motyw buntu przeciwko zastanemu porządkowi, tak fantastycznie wyśpiewany przez Brytyjczyków z Pink Floyd, pojawia się także wielokrotnie w heavy metalu. Jednym z bardziej znanych kawałków o podobnej wymowie jest najpopularniejszy utwór protoplastów power metalu – niemieckiej grupy Helloween, „I Want Out”. W przeciwieństwie do wielu innych jest to jednak piosenka, która zaskakuje swym pozytywnym, wręcz triumfalistycznym, jakże typowym dla stylistyki power metalu, brzmieniem.
Helloween, album „Keeper Of The Seven Keys Part 1” (1988)
“I Want Out” – Helloween
From our lives beginning on
We are pushed in little forms
No one asks us how we like to be
In school they teach you what to think
But everyone says different things
But they’re all convinced that
They’re the ones to see
So they keep talking and they never stop
And at a certain point you give it up
So the only thing that’s left to think is this
I want out
To live my life alone
I want out
Leave me be
I want out
To do things on my own
I want out
To live my life and to be free
People tell me A and B
They tell me how I have to see
Things that I have seen already clear
So they push me then from side to side
They’re pushing me from black to white
They’re pushing ’til there’s nothing more to hear
But don’t push me to the maximum
Shut your mouth and take it home
Cause I decide the way things gonna be
I want out
To live my life alone
I want out
Leave me be
I want out
To do things on my own
I want out
To live my life and to be free
There’s a million ways to see the things in life
A million ways to be the fool
In the end of it, none of us is right
Sometimes we need to be alone
No, no, no, leave me alone
I want out
To live my life alone
I want out
Leave me be
I want out
To do things on my own
I want out
To live my life and to be free
I want out!
„Chcę uciec” – Helloween
Gdy tylko nasze życie się zaczyna
Jesteśmy wtłaczani w schematy
Nikt nas nie pyta, jacy chcemy być
W szkole uczą cię, co masz myśleć
I każdy mówi coś innego
Ale wszyscy są przekonani, że
To oni wiedzą najlepiej
Gadają tak bez końca i nie chcą przestać
I w pewnym momencie masz już dość
A jedyną myślą, która została, to ta, że
Chcę stąd uciec
By żyć swe życie samodzielnie
Chcę uciec
Zostawcie mnie
Chcę uciec
Robić wszystko po swojemu
Chcę uciec
By żyć swe życie i być wolnym
Ludzie mówią A i B
Mówią mi, jak mam rozumieć
Rzeczy, które już widziałem jasno
Więc przepychają mnie z jednej strony na drugą
Białe każą widzieć jako czarne
Naciskają dotąd, aż nie mam już siły więcej słuchać
Nie ciśnijcie mnie na maksa
Zamknijcie się i idźcie precz
Bo to ja decyduję, jak ma być
Chcę stąd uciec
By żyć swe życie samodzielnie
Chcę uciec
Zostawcie mnie
Chcę uciec
Robić wszystko po swojemu
Chcę uciec
By żyć swe życie i być wolnym
Jest milion sposobów na to, jak wszystko rozumieć
Milion sposobów, jak być głupcem
A na koniec i tak nikt z nas nie ma racji
Czasami po prostu zostawcie nas w spokoju
Nie, nie, nie, zostawcie mnie w spokoju
Chcę stąd uciec
By żyć swe życie samodzielnie
Chcę uciec
Zostawcie mnie
Chcę uciec
Robić wszystko po swojemu
Chcę uciec
By żyć swe życie i być wolnym
Chcę uciec!
Oficjalny teledysk do utworu Helloween “I Want out” z 1988 roku (wersja HD). (źródło YouTube)
Wymowa tekstu jest dość czytelna; utwór opowiada o tym, w jaki sposób społeczeństwo usiłuje niemal od pierwszych chwil naszego życia wpływać na to, co myślimy, robimy i jakie decyzje podejmujemy. Już pierwsze wersy tekstu od razu jasno dają nam znać, co o tym myślą muzycy Helloween: gdy tylko nasze życie się zaczyna, jesteśmy wtłaczani w schematy. Nikt nas nie pyta, jacy chcemy być, w szkole uczą cię, co masz myśleć. Jednocześnie autor tekstu – Kai Hansen, ówczesny gitarzysta i wokalista grupy – trafnie zauważa, że tak naprawdę każdy mówi coś innego, ale wszyscy są przekonani, że to właśnie oni wiedzą najlepiej. Krótko mówiąc, każdy ma swoją rację, a problemy z reguły zaczynają się wtedy, gdy ktoś usiłuje swoją prawdę narzucić innym, bez brania pod uwagę, czy ktoś tego chce, czy nie.
Zespół Helloween w 1988 roku. Od lewej Ingo Schwichtenberg, Michael Weikath, Michael Kisske, Kai Hansen, Markus Groskopf (źródło FaceBook)
Oczywiście, na tę delikatną kwestię można popatrzeć z różnych punktów widzenia. Z jednej strony przekazywanie kolejnym pokoleniom pewnych kanonów cywilizacyjnych i uniwersalnych wartości jest czymś oczywistym, co trudno negować. Przykładowo, czy taką uniwersalną wartością nie jest choćby zasada „nie zabijaj”? Z drugiej jednak strony można negować przekazywanie pewnych utartych schematów, które okazują się panować tylko w pewnych okresach czasu (np. idei niewolnictwa czy akceptacji dla wojny jako środka wymuszania posłuszeństwa grup ludzi wyznających inne, uznane przez naszą, „lepszą” cywilizację, wartości). Salomonową odpowiedzią będzie pewnie stwierdzenie, że pewne wartości rzeczywiście kolejnym pokoleniom przekazane być muszą, choć niekoniecznie na zasadzie wymuszania jedynego słusznego sposobu myślenia. Ideałem byłoby pozostawienie młodemu pokoleniu przestrzeni na wypracowanie własnego światopoglądu na bazie kanonicznych wartości wypracowanych przez pokolenia poprzednie. Problem polega na tym, że granice są tutaj bardzo płynne i ich przekraczanie pod górnolotnymi pretekstami jest nagminne. Hansen zauważa też dość trafnie, że inni mówią mi, jak mam rozumieć rzeczy, które już widziałem jasno – takie wciskanie na siłę własnego światopoglądu kończy się niejednokrotnie właśnie gwałceniem samodzielnie wypracowanych poglądów młodych ludzi.
Efekty znamy aż za dobrze. Świetnie to ujął Hansen: gadają tak bez końca i nie chcą przestać. No bo przecież wszyscy wiedzą lepiej… Dlatego też wiele osób czuje, że w pewnym momencie ma już dość, a jedyną myślą, która została, to ta, że chcą stąd uciec, by żyć swe życie samodzielnie.
Najważniejsze jednak moim zdaniem przesłanie Hansen przekazuje w słowach: zamknijcie się i idźcie precz, bo to ja decyduję, jak ma być. No właśnie! Najważniejsze to nie zapominać, kto jest podmiotem, kto ma mieć ostatnie słowo w tej grze, która nazywa się: moje życie. To my jesteśmy tutaj najważniejsi, to my powinniśmy decydować, jak powinniśmy przeżyć własne życie. Nikt nie powinien mieć tutaj decydującego głosu poza nami samymi! Dlaczego?
Muzycy i na to umieścili w utworze odpowiedź: bo jest milion sposobów na to, jak wszystko rozumieć; milion sposobów, jak być głupcem; a na koniec i tak nikt z nas nie ma racji. Tak jest! To minimum wolności w decydowaniu o tym, jak żyć swe własne życie i jakim poglądom hołdować, to coś, co najlepiej pozostawić każdemu człowiekowi, gdyż w tym świecie ściera się tak wiele różnych, wzajemnie ze sobą sprzecznych idei, że doprawdy trudno arbitralnie orzec, które z nich tak naprawdę są rzeczywiście poprawne, a które fałszywe. I to również jest bardzo cenna myśl Hansena, którą warto uwypuklić. Bo z pozoru ten tekst wydaje się po prostu kolejnym z cyklu krytyki zastanego porządku, a jest czymś więcej – zawiera kilka jak najbardziej pozytywnych podpowiedzi, co warto zrobić, by przeżyć swe życie najlepiej, jak można, w zgodzie ze swoimi własnymi przekonaniami.
Kai Hansen podczas koncertu z cyklu “Pumpkins United” w Czechach, w 2018 r. (źródło: Wikimedia Commons)
Ta podstawowa interpretacja utworu miesza się jednak z drugą, potwierdzoną w wywiadach i wypowiedziach muzyków Helloween. Rzecz w tym, że czasie, gdy pisany był ten utwór, Kai Hansen nosił się z zamiarem opuszczenia grupy, którą współzakładał i w której grał pierwsze skrzypce. Tytułowe „I Want Out” to zatem jego ówczesna potrzeba opuszczenia grupy, która zaczęła zmierzać jego zdaniem w niewłaściwym kierunku (podobno w opinii muzyka Helloween poszła po prostu w kierunku zbyt ostrym i agresywnym – Hansen preferował łagodniejsze rytmy).
0 komentarzy